Το metate, ιστορικό εργαλείο για τις tortillas στο Μεξικό

Το όνομα του metate προέρχεται από τη λέξη Nahuatl metetl, που σημαίνει «πέτρα για άλεσμα».

Αποτελείται από μια πέτρα, σχεδόν πάντα ορθογώνια, με την οποία αλέθονται το καλαμπόκι και το κακάο, ανάμεσα σε άλλα λαχανικά που χρησιμεύουν ως τροφή. Το metate συνοδεύεται από το «metlapilli», που σημαίνει το χέρι του metate, μια κυλινδρική πέτρα που χρησιμοποιείται για το άλεσμα. Είναι φτιαγμένο από ηφαιστειακή πέτρα χαμηλού πορώδους, αν και υπάρχουν και κάποια κατασκευασμένα από ψημένο πηλό ή από γρανίτη. Αντέχει σε αμέτρητες αλέσεις.

Εμφανίστηκε στην προ-ισπανική εποχή και χρησιμοποιήθηκε από διάφορους πολιτισμούς που υπήρχαν στο Μεξικό, τη Γουατεμάλα, το Μπελίζ, το Ελ Σαλβαδόρ, τη Νικαράγουα και την Ονδούρα. Αυτό το εργαλείο ήταν πολύ σημαντικό για τη συνολική οικονομία, καθώς πριν και μετά την κατάκτηση ήταν ήδη το κύριο μέσο για την παραγωγή αλευριών, σαλτσών, χρωστικών και άλλων ουσιών. Παλαιότερα ήταν ένα από τα πιο πολύτιμα αντικείμενα του σπιτιού, γι' αυτό και ήταν διακοσμημένο με χαράξεις για να το αναγνωρίζουν, ενώ συνηθιζόταν να αποτελεί μέρος της προίκας του γάμου.

Σήμερα το metate χρησιμοποιείται ως εργαλείο για το άλεσμα δημητριακών και μπαχαρικών, ιδιαίτερα για την παρασκευή διαφόρων ειδών mole και της ζύμης για τις tortillas. Λόγω του εκσυγχρονισμού και της εισαγωγής του ηλεκτρισμού, το metate έπαψε να χρησιμοποιείται ευρέως.